Αντιπλημμυρική προστασία στο Χαϊδάρι: Ποικίλο – Κηφισός και… ταράτσες

Πριν λίγες ημέρες ζήσαμε για μια ακόμη φορά πλημμυρικά φαινόμενα. Εδώ και χρόνια τα γράφουμε και τα ξαναγράφουμε, μας γράφουνε και μας ξαναγράφουνε! Ζωές εξακολουθούν να ρημάζονται και τα κονδύλια συνεχίζουν να επενδύονται σε έργα βιτρίνας, που ξηλώνονται με την πλημμύρα, η οποία βαφτίζεται «Θεομηνία» για να κρυφτούν ευθύνες. Μπράβο τους! Βρίσκουν και τα κάνουν… 

Γράφει ο Κίμωνας Φουντούλης
Η προσπάθεια
αντιμετώπισης των πλημμυρικών φαινομένων
πρέπει να ξεκινά από ψηλά, από τον ορεινό
όγκο, και να συνεχίζει προοδευτικά προς
χαμηλότερα υψόμετρα, έως τον επόμενο
αποδέκτη (π.χ. ποτάμι-ενδιάμεσος ή
θάλασσα-τελικός). Με τον τρόπο αυτό
συγκρατούνται νερά και φερτές ύλες σε
σημαντικό ποσοστό και καταλήγουν
λιγότερες ποσότητες στα πεδινά. Έτσι
μειώνεται ο κίνδυνος πλημμύρας. 
Τα
παραπάνω επιτυγχάνονται με εφαρμογή
μέτρων προστασίας του δασικού πρασίνου,
όπου υπάρχει, ή με δημιουργία δασών μέσω
αναδασώσεων κ.λπ. Επίσης με κατάλληλα
έργα μέσα στην κοίτη των ρεμάτων όπως
φράγματα συγκράτησης φερτών υλικών,
φράγματα εμπλουτισμού (διευκόλυνσης
της εισόδου των νερών στον υδροφόρο
ορίζοντα μειώνοντας την επιφανειακή
απορροή) κ.ά. 
Στην περίπτωση του Ποικίλου
Όρους
, του οποίου η απορροή έρχεται στην πόλη μας, με δεδομένη την έλλειψη εδάφους,
είναι δύσκολη η διαδικασία αναδάσωσης
στο άμεσο μέλλον. Μπορούν όμως να
εφαρμοστούν λύσεις συγκράτησης των
νερών με κατάλληλης κλίμακας τεχνικά
έργα στον ορεινό όγκο.
Τα τελευταία
χρόνια στην Ελλάδα συνήθως ξεκινούμε
την αντιπλημμυρική προστασία από τα
χαμηλά, εκεί δηλαδή όπου εκδηλώνεται το
πρόβλημα. Έτσι π.χ. στην Αθήνα έγιναν
έργα στον Κηφισό δίχως όμως να συνοδευτούν
και από έργα στους ορεινούς όγκους
Πεντέλης και Πάρνηθας.
Στο Χαϊδάρι
παρουσιάζεται το παράδοξο σχήμα: 
1. Διαθέτουμε εν μέρει δίκτυο αποχέτευσης
ομβρίων μέσα στην πόλη
2. Δεν έχουμε
λάβει μέτρα στο βουνό.
3. Η σύνδεσή
μας με το υπόλοιπο αποχετευτικό δίκτυο
είναι ανεπαρκής. 
Συνεπώς, προτού
προχωρήσουν έργα αποχέτευσης στον
οικιστικό ιστό, πρέπει να διασφαλιστεί
η επαρκής σύνδεση της πόλης μας με το δίκτυο προς Κηφισό.
Εν ανάγκη
με προσανατολισμό των κονδυλίων που
μας αναλογούν από το Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα (ΠΕΠ) ή άλλο
χρηματοδοτικό μέσο. Αυτή είναι η
προτεραιότητα. Στην συνέχεια μπορούμε
να προχωρήσουμε σε ολοκλήρωση δικτύου
μέσα στην πόλη. Αλλιώς θα αυξήσουμε τις
πιθανότητες επανάληψης των πλημμυρών
στο Κολυμβητήριο κ.ά.
Οι «θαυματουργές» ταράτσες
Έχουν διατυπωθεί και σκέψεις για οργανωμένη καθυστέρηση των νερών μέσα την πόλη. Δηλαδή με την προσωρινή αποθήκευση μέρους των ομβρίων σε μονωμένες ταράτσες (φράζοντας και απελευθερώνοντας μετά τη βροχή τις υδρορροές) ή / και σε δεξαμενές. Τέτοια μέτρα συνεπάγονται ενημέρωση των πολιτών και υψηλό αίσθημα ευθύνης από όλους. Μοιάζουν μακρινά, όσο όμως τα πλημμυρικά προβλήματα αυξάνονται, θα τα βρούμε μπροστά μας.
Στην πλημμύρα της
25ης Οκτωβρίου, όπως πληροφορηθήκαμε από τους
μετεωρολόγους,  έπεσαν 130 κυβικά μέτρα
νερού / στρέμμα, δηλαδή 130 λίτρα νερού
ανά τετραγωνικό μέτρο που σημαίνει 13
εκατοστά ύψος βροχής. 
Οι παρακάτω σκέψεις
δεν είναι πρωτότυπες, αλλά υπενθυμίζουν
παλιότερη πρόταση και τίθενται στην
κρίση καθενός που θέλει να συμβάλει στο
σχετικό διάλογο.
Εάν μία ταράτσα έχει
15 cm τοιχίο περιμετρικά
και είναι μονωμένη, μπορεί να κρατάει
τη βροχή μέχρι να υποχωρήσει η ένταση
του φαινομένου, μέσω ρυθμιζόμενου
ανοίγματος υδρορροών. Συνεπώς, για πόλη
οικοδομημένη κατά 50% (υπόλοιπο 50% δρόμοι,
ακάλυπτοι, κοινόχρηστοι χώροι δίχως
ανάλογη δυνατότητα αποθήκευσης), οι
δρόμοι «ποτάμια» θα τροφοδοτηθούν μόνο
με το 50% του πλημμυρικού νερού.
Εάν υπάρχει δεξαμενή
10 m3 ανά 100 τ.μ. ταράτσας
(δηλ. 2m X 2m X 2,5m = 10m3 οπότε δεσμεύονται
4m2 ακάλυπτου / αυλής
/ πυλωτής), σε ανάλογη βροχόπτωση 0,13 X
100 = 13m3, αποθηκεύονται
10m3 και 3m3
απορρέουν με μικρή καθυστέρηση στο
δρόμο. Μικρή καθυστέρηση που μπορεί να
αποδειχτεί πολύ χρήσιμη, να σώσει ζωές
και περιουσίες.
Λήψη μέτρων λοιπόν
αμέσως!
Με θέσπιση υποχρεωτικών
διατάξεων και χρόνο προσαρμογής αυστηρό
για δημόσια και επαγγελματικά κτίρια,
πολυκατοικίες και μεσοπρόθεσμα για
μονοκατοικίες / μικρότερα κτίρια. Με
ενημέρωση, εκπαίδευση, αυστηρή τήρηση
και έλεγχο / αστυνόμευση.
Με αστυνόμευση; Στο
άστυ, στις πυκνοκατοικημένες αστικές
περιοχές η ομαλή συνύπαρξη πολλών
απαιτεί κανόνες. Τόσο από τις αστικές
όσο και τις επαναστατικές ή υπεραστικές
(!) και άλλες πολιτικές δυνάμεις. Σίγουρα
δεν είναι εύκολο, απαιτεί συλλογικότητα
και μείωση ελευθερίας και ανεξαρτησίας.
Όμως αυτό ακριβώς επιβάλουν οι πόλεις,
την κοινή διαχείριση του περιορισμένου
χώρου. Και η θετική κοινωνική συμπεριφορά
προϋποθέτει νόμους και τήρηση τους. Στον αντίποδα οι πόλεις διευκολύνουν
την διακίνηση των ιδεών και την, σχετική
επί Μεγάλου Αδελφού, ανωνυμία.
Είναι ευκαιρία για την
ελληνική βιομηχανία / κλάδο οικοδομής,
μπορεί να απορροφήσει κατάλληλα
προσανατολισμένους πόρους ΕΣΠΑ κ.λπ.
Δίνει θέσεις εργασίας και κυρίως σώζει
ζωές και περιουσίες ενώ διασφαλίζει
νερό για λάτρα, κήπους, πλύσιμο
αυτοκινήτων, δροσισμό κ.ά.