Έρευνα: Γιατί «μαραίνεται» η Υπηρεσία Πρασίνου;

Εικόνα παρτεριού στον πεζόδρομο του Δάσους. Στην ίδια κατάσταση βρίσκονται πολλά σημεία της πόλης, γεγονός που προκαλεί την αντίδραση των δημοτών, αλλά και καταστηματαρχών που κατά τα άλλα πληρώνουν ακριβά δημοτικά τέλη για τις «υπηρεσίες του Δήμου». 
«Είμαστε τυχεροί, γιατί φτάσαμε στα μέσα Ιουνίου χωρίς μεγάλες ζέστες και έπεσαν μερικές καλές βροχές. Αλλιώς, η εικόνα του πράσινου στην πόλη θα ήταν απελπιστική».
Στον καλό θεό αποδίδουν οι ίδιοι οι εργαζόμενοι της Υπηρεσίας Πρασίνου το γεγονός ότι δεν έχουν ξεραθεί πλατείες και παρτέρια, προς το παρόν. Διότι τα προβλήματα είναι πολλά και συσσωρευμένα από χρόνια, ώστε το βάρος της συντήρησης πρασίνου το σηκώνουν με τεράστιο κόπο. Είναι χαρακτηριστικό ότι στο Χαϊδάρι έχουμε τους μισούς δενδροκηπουρούς από το Αιγάλεω, ενώ έχουμε τους διπλάσιους χώρους πρασίνου!  
Με το σημερινό αφιέρωμα στην Υπηρεσία Πρασίνου κλείνουμε την τριλογία στην Υπηρεσία Καθαριότητας (Καθαριότητα, Συνεργείο – εξοπλισμός, Πράσινο), στην οποία προσπαθήσαμε να εξηγήσουμε την πολύ κακή κατάσταση στην ποία βρίσκονται τα τελευταία χρόνια. Επιλέξαμε να αναλύσουμε όσα συμβαίνουν από την οπτική γωνία των ίδιων των εργαζόμενων, οι οποίοι είναι οι πρωταγωνιστές του προβλήματος, είτε γιατί το βιώνουν τραυματικά είτε γιατί ορισμένοι είναι συνυπαίτιοί του. Διαπιστώσαμε ότι η μεγάλη πλειοψηφία τους και γνώση έχει και αγωνία για την απόδοση της Υπηρεσίας, αντίθετα με τα στερεότυπα της αδιάφορης «δημοσιοϋπαλληλίας», που επικρατούν στην κοινή γνώμη. 
Το συμπέρασμα είναι και εδώ ότι το πρόβλημα είναι πολιτικό και αφορά επιλογές τόσο στη στελέχωση όσο και την οργάνωση της Υπηρεσίας. Θα μπορούσαμε να μιλήσουμε «για αποδιοργάνωση από τα πάνω», μια και δημιουργούνται μαγαζιά και παραμάγαζα, με αμοιβαίο όφελος για λιγοστά υπαλληλικά και αιρετά στελέχη του Δήμου.
Η γενική κατάσταση 
Πέρυσι το καλοκαίρι υπήρξαν εντονότατα παράπονα κατοίκων για εγκατάλειψη του πρασίνου (πχ ξεράθηκε η πλατεία της οδού Κορυτσάς), ενώ είναι πολύ χαρακτηριστική η περίπτωση της δενδροφύτευσης στο νταμάρι του Άνω Δάσους (200 δέντρα), όπου ερχόταν τακτικά υδροφόρα του ΑΣΔΑ από την Πετρούπολη για να ποτίζει, ενώ ο Δήμος Χαϊδαρίου δεν έστειλε ούτε ένα βυτίο! 
Για νέες φυτεύσεις δεν γίνεται ούτε λόγος, αφού οι λίγοι εργαζόμενοι «τρέχουν και δεν φτάνουν» στη συντήρηση του υπάρχοντος πρασίνου, τις χλοοκοπτικές εργασίες, τα κουρέματα  – κλαδέματα, τη φροντίδα των αυτόματων ποτισμάτων κτλ. 
Ευτυχώς την περίοδο 2008 – 2011 εγκαταστάθηκε αυτόματο πότισμα σε 40 πλατείες, με πρωτοβουλία του Γιάννη Κέντρη και εργασία των υπαλλήλων (δεν έγινε εργολαβία), αλλιώς σήμερα η κατάσταση θα ήταν πολύ χειρότερη, καθώς έτσι υπάρχει οικονομία σε προσωπικό, ώστε να καλύπτονται άλλες ανάγκες. Συνολικά, με αυτόματο πότισμα συντηρούναι περίπου 70 πλατείες, μικρές και μεγάλες. Σίγουρα το πρόγραμμα αυτό μπορεί να επεκταθεί, αφού στο Χαϊδάρι υπάρχουν αρκετές γεωτρήσεις και πηγάδια για να τροφοδοτούν το σύστημα ποτίσματος. Έτσι και θα είναι πολύ χαμηλό το κόστος, αφού θα ανεξαρτητοποιηθεί τελείως από την ΕΥΔΑΠ, αλλά και θα υπάρχει οικονομία προσωπικού. Η επένδυση που απαιτείται είναι πολύ μικρή σε υλικά, ενώ και οι εργαζόμενοι έχουν αποκτήσει τη σχετική γνώση. Αυτό που απαιτείται είναι η πολιτική βούληση… Είναι απαράδεκτο στην εποχή μας να απασχολείται ολόκληρη μέρα ένας εργαζόμενος για να ανοιγοκλείνει χειροκίνητα τα ποτιστικά σε μια πλατεία… 
«Με νύχια και με δόντια» γίνεται αυτή την περίοδο το ξεχορτάριασμα σε κοινόχρηστους και ιδιωτικούς χώρους από προσωπικό του Δήμου. Οι εργαζόμενοι που μπορούν να ανταποκριθούν στην επίπονη αυτή εργασία είναι μετρημένοι στα δάχτυλα του ενός χεριού. Αυτό που δεν χωράει σε καμιά λογική είναι ότι ο Δήμος, παρά τα προβλήματά του, ξεχορταριάζει και τα οικόπεδα ιδιωτών, που αδιαφορούν για τις υποχρεώσεις τους, παρόλο που ο νόμος του επιτρέπει να χρεώνει τους ιδιοκτήτες για την υπηρεσία αυτή (αυτό εφαρμόζει ο Δήμος Περιστερίου). Αμέλεια ή «δωράκι» σε κολλητούς; 
Για τον καθαρισμό κοινόχρηστων χώρων και οικοπέδων προσλήφθηκαν στις 26 Μαΐου 12 εργαζόμενοι με δίμηνη σύμβαση εργασίας (αυτού του είδους οι συμβάσεις είναι ιδιαίτερα «αγαπητές» στον Δήμο μας και γίνονται εκτός διαδικασίας ΑΣΕΠ). Σύμφωνα με πληροφορίες μας, αρκετοί από τους προσληφθέντες απασχολούνται σε γραφεία. 
Όσο για τη φροντίδα όλων των παιδικών χαρών του Δήμου, διατίθεται μόλις ένας υπάλληλος!
 «Δημιουργική» αριθμητική που… ζαλίζει 
Στην Υπηρεσία Πρασίνου είναι τοποθετημένα 28 άτομα (με μικρές αλλαγές στη σύνθεση, ανάλογα με την πρόσληψη συμβασιούχων). Από αυτούς οι μισοί είναι ΑμΕΑ, με μεγάλα ποσοστά αναπηρίας, που δεν μπορούν να ανταποκριθούν σε αρκετές εργασίες που είναι βαριές και επικίνδυνες. Ο αρχικός αριθμός δίνει την εντύπωση ότι η Υπηρεσία είναι πλήρης, ενώ αυτό πολύ απέχει από την πραγματικότητα, όταν έρθει η ώρα της δουλειάς.
Πέρα από αυτό όμως, υπάρχουν και διάφορα ευτράπελα: κηπουρός απασχολείται σαν οδηγός προϊσταμένου, άλλος «βαφτίστηκε» κλητήρας, ενώ στη θέση του «φυτεύτηκε» κανονικός κλητήρας από άλλη υπηρεσία! Δεν χρειάζεται μεγάλη φαντασία για να καταλάβει κανείς ότι η διοίκηση αυτής της ποιότητας λειτουργεί διαλυτικά τόσο στην παραγωγικότητα όσο και στην ψυχολογία όσων μοθχούν στις εξωτερικές εργασίες. Αν συνυπολογιστεί και ο αριθμός των προϊσταμένων και των υπαλλήλων γραφείου, τότε οι μάχιμοι που απομένουν για όλες τις δουλειές της Υπηρεσίας Πρασίνου είναι ελάχιστοι, ίσως λιγότερα από 10 άτομα για όλη την πόλη. Αυτός ακριβώς είναι ο πυρήνας του προβλήματος.  
Από τους εργαζόμενους ακούσαμε ότι, απογοητευμένοι από το κλίμα που επικρατεί και την ασταμάτητη πίεση για να τα προλάβουν όλα, κάποιοι σκέφτονται να ζητήσουν μετάταξη σε άλλο Δήμο, καθώς επιτρέπεται με τον νέο νόμο η εθελοντική κινητικότητα στους ΟΤΑ (η ίδια ακριβώς τάση παρατηρείται και στην Υπηρεσία Καθαριότητας, ενώ οι εργαζόμενοι που ζητούν να έρθουν στο Χαϊδάρι είναι σαφώς λιγότεροι). Σημαντικό πρόβλημα αποτελεί και το ενδεχόμενο απόλυσης συμβασιούχου επισκευαστή, ο οποίος συντηρεί – επισκευάζει τον εξοπλισμό τού Πρασίνου και πιθανή απομάκρυνσή του (εκκρεμεί δικαστική απόφαση, όπως και για άλλους 4 εργαζόμενους), θα δημιουργήσει σοβαρή εμπλοκή στη λειτουργία της Υπηρεσίας. 
Στις «παλιές καλές εποχές» της Αυτοδιοίκησης, όταν στους Δήμους περιφερόταν πλήθη υπαλλήλων, υπήρχε στην Υπηρεσία Πρασίνου του Δήμου μας πολύ περισσότερος κόσμος, αλλά το παραγόμενο έργο δεν ήταν καλύτερο και περισσότερο, αφού κυριαρχούσε η νοοτροπία «πού θα λουφάξουμε», αλλά και η παραγωγικότητα ήταν ελάχιστη, μια και έλλειπε ο μηχανολογικός εξοπλισμός κηπουρού. Σήμερα το προσωπικό έχει μειωθεί δραστικά, αλλά σταδιακά βελτιώθηκε ο εξοπλισμός, χωρίς ωστόσο να έχουν λυθεί βασικά προβλήματα (κυρίως στο τροχαίο υλικό). 
Όσοι παρακολουθούν τις προσπάθειες των εργαζόμενων, ξέρουν ότι λίγα άτομα αναγκάζονται να «τα δίνουν όλα» ώστε να μην καταρρεύσει εντελώς το οικοδόμημα. Ίσως γιατί φοβούνται ότι «αν ωριμάσει το φρούτο αρκετά», δηλαδή απαξιωθεί εντελώς η Υπηρεσία Πρασίνου, το έργο θα δοθεί σε ιδιώτες εργολάβους.   
Πλατεία Δημαρχείου. Εδώ η κατάσταση είναι σαφώς καλύτερη.
Τι πρέπει να γίνει;
Οι προτάσεις για να βελτιωθεί η προβληματική κατάσταση στο Πράσινο, όσο αυτό είναι δυνατό στον καιρό του Μνημονίου, υπάρχουν και δεν περιλαμβάνουν οπωσδήποτε την δραστική αύξηση του προσωπικού. 
1. Σίγουρα χρειάζεται περισσότερος κόσμος, αλλά όχι πολλοί. Βασικό σημείο είναι ότι η κατάσταση μπορεί να γίνει καλύτερη με μια στοιχειωδώς ορθολογικότερη διαχείριση του προσωπικού. Με απλά λόγια να δουλεύουν όλοι για το αντικείμενο που έχουν προσληφθεί! 
2. Το ζήτημα των ΑμΕΑ, στο οποίο αναφερθήκαμε, έχει ασφαλώς σοβαρή κοινωνική διάσταση. Η λύση είναι να μην καταλήγουν όλοι στην Υπηρεσία Πρασίνου και να «φουσκώνει» τεχνητά ο αριθμός των υπαλλήλων της, αλλά να διασπείρονται σε όλες τις υπηρεσίες του Δήμου. 
3. Είναι απόλυτα αναγκαίο ειδικευμένο προσωπικό. «Χρειαζόμαστε επειγόντως μάστορες», λένε οι εργαζόμενοι. Κι αν η μοναδική πηγή προσλήψεων είναι οι συμβάσεις, ας γίνονται με κριτήρια λειτουργίας της Υπηρεσίας και όχι στην τύχη ή με βάση το «μέσον».   
Σημείωση: Για μερικά σημαντικά ζητήματα και δυσλειτουργίες που ανέδειξε η έρευνά μας, θέσαμε ερωτήματα στον δήμαρχο Δημήτρη Μαραβέλια. Οι απαντήσεις του θα δημοσιευτούν τις αμέσως επόμενες μέρες.