Το βράδυ της Τετάρτης 5/10 οι δήμαρχοι της Δυτικής Αθήνας είχαν την ευκαιρία να βρεθούν ενώπιον του υπουργού Ανάπτυξης, Άδωνι Γεωργιάδη, και του περιφερειάρχη, Γιώργου Πατούλη, στην αίθουσα “Γιάννης Ρίτσος” του Αιγάλεω. Επρόκειτο για ειδική εκδήλωση που διοργάνωσε ο Μιλτιάδης Βαρβιτσιώτης με θέμα “Ταμείο Ανάκαμψης και Έργα για τη Δυτική Αθήνα”.

Ασφαλώς είναι θέμα αιχμής οι χρηματοδοτήσεις στη χειμαζόμενη αυτοδιοίκηση, με τα μεγάλα έργα που προωθούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης να βρίσκονται στο προσκήνιο. Θα επανέλθουμε και με άλλα δημοσιεύματα στο καυτό ζήτημα της ανάπτυξης στη Δυτική Αθήνα, με αφορμή τη συγκεκριμένη αποκαλυπτική δημόσια συζήτηση, η οποία μάλιστα ήρθε με πρωτοβουλία υπουργού της κυβέρνησης. θα ξεκινήσουμε με όσα έθεσαν από την πλευρά τους οι δήμαρχοι που πήραν το λόγο. Επιγραμματικά, η πλειοψηφία τους προτίμησε να προσπεράσει το φλέγον πρόβλημα της ανισόρροπης ανάπτυξης σε βάρος της “δυτικής όχθης”.

Κάποιοι δήμαρχοι έδειξαν πολύ ευχαριστημένοι με όσα έχουν πάρει, παρόλο που από την περιοχή μας λείπουν μεγάλες παρεμβάσεις όπως αυτές που γίνονται στα νότια προάστια ή την ανατολική Αττική. Το επισημαίνουμε γιατί άλλο η τοπική παρέμβαση μικρής κλίμακας που αφορά την ανάπλαση ενός θεάτρου ή μιας πλατείας και άλλο η βύθιση μιας λεωφόρου σε μήκος χιλιομέτρων (Ποσειδώνος), με ταυτόχρονη ανάπτυξη ενός τεράστιου παραθαλάσσιου πάρκου (Φάληρο), ποδηλατοδρόμους μήκους δεκάδων χιλιομέτρων κτλ., και αυτά παράλληλα με γιγάντιες ιδιωτικές επενδύσεις (Ελληνικό), τις οποίες επίσης “πουσάρει” το Δημόσιο με πλήθος διευκολυντικών παρεμβάσεων. Εκεί μιλάμε για εκατοντάδες δισ. ευρώ, ενώ σύμφωνα με τον ίδιο τον κ. Πατούλη σε ολόκληρη τη Δυτική Αθήνα από το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Αττική 2014-2020, πραγματοποιούνται αυτή την ώρα 870 έργα και δράσεις, με προϋπολογισμό περίπου 88 εκ. ευρώ, χωρίς ωστόσο να δώσει συγκριτικά στοιχεία με άλλες περιοχές. Για μεγάλες, καταλυτικές πρωτοβουλίες ανάπτυξης δεν ακούσαμε από Γεωργιάδη και Πατούλη ούτε κουβέντα, ενώ από την άλλη οι μόνοι που εμφάνισαν διεκδικητικό πλαίσιο ήταν οι δήμαρχοι Ιλίου και Χαϊδαρίου, Νίκος Ζενέτος και Βαγγέλης Ντηνιακός αντίστοιχα.

Στο κλίμα της “ευαρέσκειας και των ευχαριστιών” κινήθηκαν μονοσήμαντα ο δήμαρχος Πετρούπολης, Στέφανος Βλάχος, και ο δήμαρχος Αγίας Βαρβάρας, Λάμπρος Μίχος. Εντύπωση έκανε ότι ο κ. Βλάχος δεν εξέφρασε παράπονα για τα σχεδιαζόμενα στον ΧΥΤΑ Φυλής.

Ο δήμαρχος Αγίας Βαρβάρας, Λάμπρος Μίχος αφιέρωσε το μεγαλύτερο μέρος της ομιλίας του σε προσωπικούς ύμνους για τον υπουργό και τον περιφερειάρχη, προκαλώντας την εμφανή ικανοποίησή τους. Όσον αφορά την πόλη του, ανακοίνωσε τη δημιουργία ανοιχτού κέντρου εμπορίου και τη βελτίωση αυτόματου συστήματος πυρόσβεσης στο όρος Αιγάλεω.

Ο δήμαρχος Αιγάλεω, Γιάννης Γκίκας, αναφέρθηκε επίσης στα έργα που έχει πάρει ο Δήμος του, όπως οι βρεφονηπιακοί σταθμοί ύψους 1.400.000 ευρώ, αλλά επισήμανε σε μια αποστροφή του λόγου του ότι η Δυτική Αθήνα είναι “ριγμένη”.

Ο δήμαρχος Ιλίου, Νίκος Ζενέτος τόνισε ότι η αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης είναι ζωτικής σημασίας για τη Δυτική Αθήνα, με βάση ένα νέο αναπτυξιακό μοντέλο. “Τα είπαμε και προσωπικά στον πρωθυπουργό, τα κατανόησε και αυτό μένει να αποτυπωθεί και στην πράξη”, είπε με νόημα. Ως προς τα επιλέξιμα έργα του Ταμείου Ανάκαμψης έδωσε έμφαση στην οδική ασφάλεια, τα αντιπλημμυρικά, την υγεία – κοινωνική πολιτική – απασχόληση, το περιβάλλον και τις αναπλάσεις. Στάθηκε στην ιδιαίτερη σημασία του Ποικίλου Όρους, το οποίο μπορεί να μετατραπεί σε όαση, όπως είπε, στην περίπτωση που μεταφερθεί το νερό της Ψυττάλειας για την άρδευσή του. Ανέφερε ότι στη Δυτική Αθήνα έχουμε απόλυτη ανάγκη από Κέντρα Υγείας Αστικού Τύπου με 24ωρη εξυπηρέτηση. Κατέληξε τονίζοντας ότι η ενεργειακή δικαιοσύνη και η ενεργειακή δημοκρατία θα δώσουν τη δυνατότητα στους ευάλωτους να αντεπεξέλθουν στην ενεργειακή κρίση.

Ο δήμαρχος Πετρούπολης, Στέφανος Βλάχος ευχαρίστησε για την ένταξη στο Ταμείο Ανάκαμψης του εμβληματικού έργου της ανάπλασης του Θεάτρου Πέτρας, προϋπολογισμού 7.500.000 ευρώ. Επίσης τοποθετήθηκε για την ανάγκη προστασίας του Ποικίλου.

Ο δήμαρχος Χαϊδαρίου, Βαγγέλης Ντηνιακός, ακολούθησε διαφορετική τακτική στην τοποθέτησή του. Έθεσε το πρόβλημα της συνολικής υστέρησης της Δυτικής Αθήνας έναντι των άλλων περιοχών του Λεκανοπεδίου και μάλιστα επισήμανε ενώπιον του υπουργού Ανάπτυξης ότι εάν ο στόχος μας είναι η ισότιμη ανάπτυξη των δυτικών περιοχών και η ουσιαστική βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων της, αυτό θα επιτευχθεί μόνον με συγκριτικά μεγαλύτερες χρηματοδοτήσεις τους από το Ταμείο Ανάκαμψης, ενώ σε αντίθετη περίπτωση η ψαλίδα της διαφοράς θα ανοίξει ακόμη περισσότερο. Στηλίτευσε το γεγονός ότι συνεχίζονται πρακτικές του παρελθόντος, όπως η συνεχής επιβάρυνση της Δυτικής Αθήνας με οχλούσες δραστηριότητες υπερτοπικού χαρακτήρα και ανέφερε το παράδειγμα της διατήρησης του ΧΥΤΑ Φυλής. “Αν τα πράγματα ήταν διαφορετικά, θα βλέπαμε να διεκδικούν και αυτές τις δραστηριότητες τα προνομιούχα βόρεια και νότια προάστια”, είπε. Στο ερώτημα που μπαίνει κάθε φορά που η Δυτική Αθήνα προβάλει το αίτημα της βελτίωσης της ποιότητας ζωής «Δηλαδή δεν θέλετε τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης στην περιοχή σας;», ο κ. Ντηνιακός απάντησε: “Ο βασικότερος μοχλός οικονομικής ανάπτυξης και δημιουργίας θέσεων απασχόλησης είναι η βελτίωση του φυσικού και κοινωνικού περιβάλλοντος και η τόνωση της οικονομικής δραστηριότητας μέσω της επιχειρηματικότητας που αφορά τις νέες τεχνολογίες και τον τριτογενή τομέα. Είναι δυστυχώς πολύ περισσότερες οι θέσεις απασχόλησης που χάνονται για μια περιοχή λόγω της απομάκρυνσης των νέων οικογενειών και των νέων επιστημόνων και επαγγελματιών, από αυτές που δημιουργούνται από μια συγκεκριμένη και χωρίς ιδιαίτερες συνέργειες οχλούσα δραστηριότητα”.

Ολόκληρη η ομιλία του Βαγγέλη Ντηνιακού:

Κύριοι Υπουργοί, κύριε Περιφερειάρχη, συνάδελφοι Δήμαρχοι,

Η αξιοποίηση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης για την ανάπτυξη της διαχρονικά αδικημένης Δυτικής Αθήνας, είναι ίσως το πιο σημαντικό στοίχημα  της προσεχούς περιόδου για την περιοχή μας.  Θεωρώ λοιπόν απόλυτα θετική την πρωτοβουλία του Υπουργού και Βουλευτή του Δυτικού Τομέα κ. Μιλτιάδη Βαρβιτσιώτη για την πραγματοποίηση της σημερινής συνάντησης. Ο Μιλτιάδης είναι ένας νέος άνθρωπος με σύγχρονες ιδέες και με ειλικρινή διάθεση προσφοράς στην περιοχή, τον οποίο σίγουρα χρειαζόμαστε στο πλευρό μας.

Από την πρώτη στιγμή που ανακοινώθηκε η δημιουργία του Ταμείου Ανάκαμψης στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είχα διατυπώσει δημόσια την πρόταση να υπάρξει ειδικός σχεδιασμός για τη χρηματοδότηση από το Ταμείο των Δυτικών περιοχών του Λεκανοπεδίου της Αττικής, ώστε να επιτευχθεί η άμβλυνση των μεγάλων ανισοτήτων ανάμεσα στις δικές μας περιοχές και στις υπόλοιπες. Την πρόταση αυτή, εξειδικευμένη κατά Άξονα Δράσεων  του Ταμείου  Ανάκαμψης, είχα υποβάλλει  τον Απρίλιο του 2021 στον Υφυπουργό κ.Σκυλακάκη που είχε την αρμοδιότητα  για τη συγκρότηση του σχεδίου Ελλάδα 2.0.

Στη συνέχεια, οι Δήμαρχοι της Δυτικής Αθήνας στείλαμε επιστολή  στον Πρωθυπουργό  Κυριάκο Μητσοτάκη, ζητώντας συνάντηση μαζί του με αυτή τη θεματολογία. Ο κ. Πρωθυπουργός ανταποκρίθηκε, εκφράζοντας έτσι το ενδιαφέρον του για την περιοχή μας, και έχουν ήδη πραγματοποιηθεί δυο αναλυτικές συζητήσεις του κ. Πρωθυπουργού με τους Δημάρχους για τον προσδιορισμό των μεγάλων έργων στη Δυτική Αθήνα τα οποία μπορούν να χρηματοδοτηθούν είτε από το Ταμείο Ανάκαμψης είτε από άλλα εργαλεία.

Παράλληλα,  γνωρίζω τις παρεμβάσεις  που έχει πραγματοποιήσει  όλο αυτό το διάστημα ο Υπουργός κ. Βαρβιτσιώτης ζητώντας  και επιτυγχάνοντας την ένταξη συγκεκριμένων έργων στην περιοχή μας  στους Άξονες του σχεδίου Ελλάδα 2.0.

Τέλος, όλοι οι Δήμαρχοι βρισκόμαστε σε επικοινωνία με την Περιφέρεια Αττικής και τον Περιφερειάρχη κ. Πατούλη, προτείνοντας τη χρηματοδότηση από την Περιφέρεια των έργων που έχει ανάγκη η κάθε πόλη.

Ωστόσο, αυτές οι  διεκδικήσεις  μας σε όλα τα επίπεδα, δεν έχουν ακόμη φέρει τα επιθυμητά αποτελέσματα. Γιατί, εάν ο στόχος μας είναι η ισότιμη ανάπτυξη των Δυτικών περιοχών και η ουσιαστική βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων της, αυτή θα επιτευχθεί μόνον με συγκριτικά μεγαλύτερες χρηματοδοτήσεις τους. Σε αντίθετη περίπτωση, η ψαλίδα της διαφοράς δεν  κλείνει αλλά  ανοίγει ακόμη περισσότερο. Είναι φυσικό λοιπόν να ανησυχούμε όταν  βλέπουμε όλες τις μεγάλης κλίμακας  αστικές αναπλάσεις ή τις μεγάλες επενδύσεις με επανάχρηση παλαιών βιομηχανικών κτιρίων,  να χωροθετούνται σε άλλες περιοχές της Αττικής, με ιδιαίτερη μάλιστα έμφαση τα τελευταία χρόνια στις νότιες και νοτιοανατολικές συνοικίες, παραλιακές ή μη. Προς τα Δυτικά, φαίνεται να υπάρχει ένα νοητό όριο στη χωροθέτηση τέτοιων μεγάλων παρεμβάσεων. Αυτές φτάνουν το πολύ μέχρι τον  Βοτανικό και  τον Ελαιώνα,  δηλαδή στο δυτικό τμήμα του κεντρικού Δήμου Αθηναίων και όχι στη Δυτική Αθήνα.

Αντίθετα μάλιστα, στη δική μας περιοχή ή πλησίον της  συνεχίζονται πρακτικές του παρελθόντος όπως η συνεχής επιβάρυνσή της με οχλούσες δραστηριότητες υπερτοπικού χαρακτήρα. Ενδεικτικά και μόνον αναφέρω τη διατήρηση του ΧΥΤΑ Φυλής ως μοναδικής αντίστοιχης λειτουργίας στην Αττική.

Στις ενστάσεις που απολύτως δικαιολογημένα διατυπώνει η Τοπική Αυτοδιοίκηση, δίνεται συνήθως απάντηση δια του ερωτήματος: «Δηλαδή δεν θέλετε τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης στην περιοχή σας;»

Το ερώτημα αυτό  δεν συμβαδίζει με κανένα σύγχρονο σχέδιο οικονομικής ανάπτυξης. Γιατί σε μια πυκνοκατοικημένη οικιστική περιοχή  μισού εκατομμυρίου κατοίκων , όπως είναι σήμερα η Δυτική Αθήνα, ο βασικότερος μοχλός οικονομικής ανάπτυξης και δημιουργίας θέσεων απασχόλησης είναι η βελτίωση του φυσικού και κοινωνικού περιβάλλοντος και η τόνωση της οικονομικής δραστηριότητας μέσω της επιχειρηματικότητας που αφορά τις νέες τεχνολογίες και τον τριτογενή τομέα. Είναι δυστυχώς πολύ περισσότερες οι θέσεις απασχόλησης που χάνονται για μια περιοχή λόγω της απομάκρυνσης των νέων οικογενειών και των νέων επιστημόνων και επαγγελματιών, από αυτές που δημιουργούνται από μια συγκεκριμένη και χωρίς ιδιαίτερες συνέργειες οχλούσα δραστηριότητα.  Άλλωστε, αν τα πράγματα ήταν διαφορετικά, θα βλέπαμε να διεκδικούν και αυτές τις δραστηριότητες τα προνομιούχα βόρεια και νότια προάστια.

Φαίνεται λοιπόν ότι δεν υπάρχουν οι γενναίες αποφάσεις οι οποίες θα αλλάξουν την εικόνα της Δυτικής Αθήνας συνολικά.  Σε αυτό το έλλειμμα πιστεύω ότι έχει συμβάλλει και ο τρόπος με τον οποίο υλοποιήθηκε η διάσπαση της εκλογικής περιφέρειας της Β Αθήνας.  Ο Δυτικός τομέας καθορίστηκε ως ο μικρότερος από τους τρεις και αντικειμενικά εκπροσωπείται  στην κυβέρνηση πολύ λιγότερο από τον Βόρειο και τον Νότιο.  Με αποτέλεσμα το ενδιαφέρον που αναμφίβολα έχει  επιδείξει ο κ. Πρωθυπουργός,  να μην συνεπικουρείται από την προσωπική δραστηριοποίηση των στελεχών που έχουν την άμεση ευθύνη για τη λήψη των αποφάσεων σε κάθε συγκεκριμένο ζήτημα.

Έχει μείνει να μάχεται για την περιοχή μας κυρίως ο Υπουργός κ. Βαρβιτσιώτης, τον οποίο και ευχαριστώ θερμά για όλες τις προσπάθειες του,  στις οποίες εντάσσεται και η σημερινή εκδήλωση.  Ελπίζω  οι ομιλίες των Υπουργών και του Περιφερειάρχη να  περιέχουν θετικές ειδήσεις για τα θέματα που μας απασχολούν, ώστε να κάνουμε σήμερα ένα βήμα παραπάνω στον στόχο που πρέπει να μας ενώνει, την αναβάθμιση της Δυτικής Αθήνας και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων της.

Μενέλαος Χρόνης