Η ελληνική αγορά φωτοβολταϊκών μέσω μιας σημαντικής αναπτυξιακής πορείας την τελευταία 15ετία, έχει αναδειχθεί πρωταθλητής στις ΑΠΕ. Ωστόσο, σε αντίθεση με άλλες χώρες της Ευρώπης όπου κυριάρχησαν τα φωτοβολταϊκά επί στέγης, στην Ελλάδα το μεγαλύτερο μέρος της εγκατεστημένης ισχύος ΑΠΕ αφορά μεγάλα φωτοβολταϊκά πάρκα επί εδάφους. Η αυτοπαραγωγή έχει σημαντικό θετικό αντίκτυπο στα οικονομικά ενός νοικοκυριού, καθώς μειώνει δραστικά τους λογαριασμούς ρεύματος και προστατεύει τον οικογενειακό προϋπολογισμό από τις διακυμάνσεις των τιμών ενέργειας.
Χαρακτηριστικό της υποανάπτυξης των συστημάτων στέγης στην Ελλάδα είναι ότι ενώ στη χώρα υπάρχουν αυτά τη στιγμή εγκαταστημένα μόλις μερικές δεκάδες χιλιάδες οικιακά φωτοβολταϊκά (δεν είναι διαθέσιμα ακριβή στοιχεία αλλά πρέπει να είναι γύρω στις 50.000), στην… ηλιόλουστη Ολλανδία υπάρχουν περίπου 3 εκατομμύρια οικιακές εγκαταστάσεις φωτοβολταϊκών στέγης, αριθμός που αντιστοιχεί σε πάνω από το 35% των νοικοκυριών της χώρας.
Η περίπτωση της Αθήνας
Σε άρθρο που δημοσιεύουν ΤΑ ΝΕΑ αναφέρεται ότι οι στέγες της Αθήνας θα μπορούσαν να παράγουν έως και 1,8 τεραβατώρες (Twh), εξασφαλίζοντας σημαντικό ποσοστό ενέργειας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Αυτό προκύπτει από επιστημονική μελέτη για τις δυνατότητες παραγωγής σημαντικών ποσοτήτων ηλεκτρικής ενέργειας από την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών στις στέγες των 27 πρωτευουσών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στην οποία συμμετέχουν ερευνητές του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.
Για την πόλη της Αθήνας, η κατάλληλη επιφάνεια στεγών για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών εκτιμάται σε περίπου 24,5 τετραγωνικά χιλιόμετρα, με τη δυνητική ετήσια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας να υπολογίζεται σε περίπου 1,8 τεραβατώρες (TWh). Η αντίστοιχη εκτίμηση για τις εκπομπές που θα μπορούσαν να αποφευχθούν ανέρχεται σε περίπου 512.000 τόνους ισοδύναμου διοξειδίου του άνθρακα ετησίως, ενώ τα δυνητικά ετήσια οικονομικά έσοδα υπολογίζονται σε 117,39 εκατ. ευρώ.
ΔΙΑΒΑΣΕ ΚΑΙ ΑΥΤΟ:
Φωτοβολταϊκά στη στέγη: Εγκατάσταση συστήματος σε οικία στο Χαϊδάρι
Η πόλεις της Ευρώπης
Σύμφωνα με τη μελέτη η πόλη του Παρισιού φέρεται να εμφανίζει τη μεγαλύτερη δυνητική ετήσια παραγωγή, με περίπου 3,81 TWh, ενώ το Βερολίνο και η Βουδαπέστη ακολουθούν με περίπου 2,55 TWh η καθεμία. Συνολικά, η εκτιμώμενη ετήσια παραγωγική δυνατότητα των 27 εξεταζόμενων ευρωπαϊκών πρωτευουσών κυμαίνεται από 0,2 έως 3,8 Twh. Στις πόλεις με τις υψηλότερες επιδόσεις, η ετήσια παραγωγή θα μπορούσε να καλύψει περίπου το 35% της συνολικής ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας της πόλης.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει επίσης το γεγονός ότι οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα που θα μπορούσαν να αποφευχθούν φτάνουν έως περίπου 1 εκατ. τόνους ισοδύναμου CO2 ετησίως.
Η μελέτη η οποία δημοσιεύθηκε στο διεθνές επιστημονικό περιοδικό «Energy» αναπτύσσει ένα ενιαίο πλαίσιο αξιολόγησης του δυναμικού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκά συστήματα στις στέγες των 27 πρωτευουσών της ΕΕ και αξιολογεί ατμοσφαιρικά δεδομένα για το διάστημα 2008-2023, δορυφορικές πληροφορίες από τις υπηρεσίες Copernicus, δεδομένα αστικού ιστού και προσομοιώσεις φωτοβολταϊκών συστημάτων μέσω του μοντέλου PVGIS.
Μάλιστα, λαμβάνει υπόψη τρεις παράγοντες που επηρεάζουν την ηλιακή ακτινοβολία και, κατ’ επέκταση, την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και συγκεκριμένα: τη νέφωση, την παρουσία αερολυμάτων στην ατμόσφαιρα και τη σκίαση από τα γειτονικά κτίρια και τα χαρακτηριστικά του αστικού περιβάλλοντος.
Παράδειγμα
Σύμφωνα με τη μελέτη ο δείκτης ενεργειακής αυτονομίας, ο οποίος συγκρίνει τη δυνητική παραγωγή φωτοβολταϊκής ενέργειας με την ηλεκτρική κατανάλωση δείχνει ότι στο Λουξεμβούργο ο συγκεκριμένος δείκτης φτάνει το 180%, στη Βαρσοβία είναι στο 170% και στη Βουδαπέστη στο 120%, ενώ σε πιο βόρειες πόλεις όπως στο Ελσίνκι είναι στο 18% και στη Στοκχόλμη στο 10%, γεγονός που αντανακλά την περιορισμένη ηλιακή ακτινοβολία σε συνδυασμό με την υψηλή κατά κεφαλήν κατανάλωση.
Μάλιστα το Παρίσι, παρά το γεγονός ότι κατατάσσεται πρώτο σε απόλυτη παραγωγή, καλύπτει μόλις 6% λόγω της υψηλής συνολικής ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας και του μεγάλου πληθυσμού του.
Ωστόσο, όπως επισημαίνεται, αν και με εκτεταμένη αξιοποίηση των διαθέσιμων στεγών τα φωτοβολταϊκά μπορούν να δώσουν ενέργεια, δεν επαρκούν από μόνα τους για να καλύψουν το σύνολο των αναγκών μιας πόλης και για τον λόγο αυτό η σημασία της αποθήκευσης ενέργειας, της ευελιξίας των ηλεκτρικών δικτύων και του συνδυασμού διαφορετικών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας είναι κομβική.
