Το ατέλειωτο σκάψιμο στους δρόμους της πόλης -όχι μόνο του Χαϊδαρίου- προκαλεί προβλήματα στην καθημερινότητα και κυρίως μεγάλες φθορές στις αστικές υποδομές. Η αποκατάσταση είναι μερικές φορές ανύπαρκτη (συχνά σε βλάβες ΕΥΔΑΠ) ή πρόχειρη (οπτικές ίνες). Αναγνώστης μας εύλογα αναρωτιέται πώς είναι δυνατόν να μην υπάρχει συντονισμός, αλλά και γιατί δεν προβλέφθηκε ένας κοινός αγωγός ή σωλήνες αναμονής ώστε να περνούν όλοι οι πάροχοι.
Ο κ. Κώστας Καλλέργης, κάτοικος Χαϊδαρίου, γράφει:
Θέλω να εκφράσω την αγανάκτησή μου για την κατάσταση που επικρατεί στο Χαϊδάρι με τα συνεχή σκαψίματα στους δρόμους. Πριν λίγους μήνες άνοιξαν παντού δρόμους και πεζοδρόμια για να περάσουν οπτικές ίνες. Δεν πρόλαβε καλά καλά να κλείσει η μία λακκούβα και τώρα ξαναβλέπουμε συνεργεία να σκάβουν στα ίδια σημεία για νέα καλώδια και νέες υποδομές. Ειλικρινά, δεν μπορώ να καταλάβω πώς γίνεται να μην υπάρχει ένας στοιχειώδης συντονισμός. Δεν μπορούσε από την πρώτη φορά να προβλεφθεί ένας κοινός αγωγός ή σωλήνες αναμονής ώστε να περάσουν και άλλοι πάροχοι χωρίς να ξαναδιαλύεται όλη η περιοχή;
Οι δρόμοι έχουν γίνει εργοτάξιο χωρίς τέλος. Σκόνη, θόρυβος, κλεισμένα πεζοδρόμια, πρόχειρα μπαλώματα στην άσφαλτο και καθημερινή ταλαιπωρία για κατοίκους και οδηγούς. Και φυσικά, στο τέλος κανείς δεν αναλαμβάνει ευθύνη. Ο Δήμος δεν έχει λόγο σε όλα αυτά; Δεν υπάρχει έλεγχος ή συνεννόηση πριν δοθούν άδειες για να ξανασκάβονται οι ίδιοι δρόμοι μέσα σε λίγους μήνες; Σαν δημότης αισθάνομαι ότι υπάρχει πλήρης προχειρότητα και έλλειψη σεβασμού προς τους κατοίκους της πόλης.
Ζητώ να υπάρξει επίσημη ενημέρωση: ποιος αποφασίζει για αυτά τα έργα, γιατί δεν έγινε κοινός σχεδιασμός από την αρχή, και τι σκοπεύετε να κάνετε ώστε να μη συνεχιστεί αυτή η κατάσταση. Δεν είναι δυνατόν κάθε λίγους μήνες να πληρώνουν οι πολίτες την ασυνεννοησία υπηρεσιών και εταιρειών.
Τι γίνεται στην Ευρώπη;
Σε κάποιες ευρωπαϊκές πόλεις (κυρίως σε σημεία όπου έγιναν σύγχρονες αναπλάσεις υποδομών) υπάρχουν “διάδρομοι κοινής ωφέλειας”, δηλαδή επισκέψιμες υπόγειες στοές – utility corridor που κάνουν την εγκατάσταση νέων υποδομών ή τις επισκευές εύκολες, φτηνότερες και χωρίς σκαψίματα. Γενικά πάντως στις περισσότερες ευρωπαϊκές πόλεις δεν υπάρχει «ένας κοινός αγωγός για όλα», αλλά ούτε και το χάος με συνεχές σκάψιμο που βλέπουμε εδώ. Συνήθως χρησιμοποιούν έναν συνδυασμό από συντονισμένη χωροθέτηση δικτύων κάτω από τον δρόμο, κοινές υπόγειες διαδρομές όπου συμφέρει, αυστηρό ψηφιακό χαρτογραφικό έλεγχο, και κανόνες για το ποιος και πότε σκάβει. Φυσικά όλα γίνονται με αυστηρούς κανόνες αποκατάστασης.
Θα μπορούσε να υπάρχει συντονισμός στα έργα οπτικών ινών;
Τα έργα οπτικών ινών μοιάζουν με τρέλα. ΟΤΕ, Vodafon, Nova, ΔΕΗ σκάβουν ο ένας μετά τον άλλο. Θα μπορούσε άραγε να έχει γίνει κοινός σχεδιασμός; Η απάντηση είναι ένα απόλυτο ναι! Αυτός ο οργασμός ψηφιακών υποδομών δεν είναι μία σύμπτωση. Κοινή αφετηρία των μαζικών έργων οπτικής ίνας στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια είναι το ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάκαμψης και το σχέδιο «Ελλάδα 2.0». Δεν σημαίνει ότι όλα τα δίκτυα χρηματοδοτούνται εξ ολοκλήρου από αυτό, αλλά ότι το Ταμείο λειτούργησε ως ο βασικός επιταχυντής.
Μέχρι τότε οι πάροχοι επένδυαν ήδη σε FTTH (Fiber To The Home), αλλά αργά, αποσπασματικά, κυρίως σε «εμπορικά ελκυστικές» περιοχές. Όμως μετά τον COVID, η ΕΕ έδωσε τεράστια έμφαση στην κάλυψη FTTH. Με το Gigabit Voucher η Ελλάδα επιδοτεί τον τελικό χρήστη με εγκατάσταση (εσωτερική καλωδίωση κτιρίων), router, ενεργοποίηση, συνδρομή. Με αυτόν τον τρόπο το κράτος δημιούργησε ζήτηση υψηλών ταχυτήτων -ουσιαστικά «εγγυήθηκε» ότι τα δίκτυα θα αποκτήσουν πελατεία- και αυτό είναι που έσπευσαν να καλύψουν οι εταιρείες με όλα αυτά τα έργα με δικά τους έξοδα, η κάθε μία με το δικό της δίκτυο.
Έτσι βλέπουμε έργα ταυτόχρονα παντού χάρη στην ευρωπαϊκή πίεση για gigabit κάλυψη, στα χρήματα του Ταμείου Ανάκαμψης τα οποία έχουν περιορισμένο χρονικό ορίζοντα απορρόφησης, στον ανταγωνισμό των παρόχων (όποιος βάλει πρώτος υποδομή σε περιοχή αποκτά ισχυρό πλεονέκτημα), αλλά και την επιθετική είσοδο της ΔΕΗ στον χώρο, που πίεσε όλη την αγορά να επιταχύνει.
Αφού λοιπόν ξεκίνησαν όλοι από την ίδια αφετηρία, όπως περιγράφεται πιο πάνω, θα μπορούσε να γίνει ένας σχεδιασμός για όλο αυτό τον όγκο των υποδομών, για παράδειγμα με ένα μοντέλο κοινού “διαδρόμου οπτικών ινών” (utility corridor) και εφεδρικών αγωγών για μελλοντικές χρήσεις (spare ducts). Όμως κάθε πάροχος θέλει δικό του δίκτυο, το κράτος δεν παρενέβη για να τους υποχρεώσει σε συντονισμό, παρόλο που έδωσε το εναρκτήριο λάκτισμα των έργων, και έτσι διαλύονται οι πόλεις σε διαδοχικά κύματα.
Σε όλες τις ελληνικές πόλεις τα παράπονα είναι σφοδρά και ο συντονισμός συντονισμός δήμων–παρόχων τουλάχιστον αδύναμος.
