Στο μικροσκόπιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας βρίσκεται η προμήθεια που αφορά τα «Σπιτάκια Ανακύκλωσης» και τις ενδείξεις υπερκοστολόγησης, σε συνέχεια ενεργειών ευρωπαϊκών θεσμών που πριν 3 χρόνια είχαν θεωρήσει την αγορά τους προβληματική ως προς το κόστος και τη σκοπιμότητα.
Κλιμάκια της υπηρεσίας Εσωτερικών Υποθέσεων, μετά από σχετικό ένταλμα, πραγματοποίησαν αιφνιδιαστική έρευνα στα γραφεία της εταιρείας ΤΕΧΑΝ, που πούλησε στους δήμους τον συγκεκριμένο εξοπλισμό. Οι έρευνες έγιναν σε Δάφνη, Παλλήνη και Ασπρόπυργο. Το “ΜΠΑΜ στο Ρεπορτάζ“, αναφέρει ότι κατά την έφοδο στον Ασπρόπυργο διαπιστώθηκε κάτι που κίνησε την περιέργεια των Αρχών: Ο όγκος των ανακυκλώσιμων υλικών που βρισκόταν στις εγκαταστάσεις ήταν πολύ μικρότερος από αυτόν που θα περίμενε κανείς με βάση τις συμβάσεις που έχουν υπογραφεί. Επίσης, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, στον ίδιο χώρο φέρονται να βρέθηκαν και υλικά προς ανακύκλωση, τα οποία δεν προβλέπονταν στις συμβάσεις.
Παράλληλα, έφοδος πραγματοποιήθηκε και στα γραφεία της “Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης”, η οποία διαχειρίζεται τα “Σπιτάκια Ανακύκλωσης”, τα οποία προμηθεύεται από την εταιρεία Texan.
Έρευνα για τον διαγωνισμό
Σύμφωνα με πληροφορίες της «Μ», στο μικροσκόπιο των ερευνών της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας βρίσκεται μεταξύ άλλων το κόστος της προμήθειας των «Σπιτιών Ανακύκλωσης», όπως επίσης και η σχέση μεταξύ «Texan» και «Envipco Hellas Μονοπρόσωπη ΑΕ». H τελευταία είναι θυγατρική εταιρεία της αμερικανικής «Envipco», η οποία κατασκευάζει τα σπιτάκια που εμπορεύεται η «Texan». Η ίδια η «Texan» σε ανακοινώσεις της επισημαίνει τη συνεργασία της με την «Envipco».
Συγκεκριμένα, στις 5 Δεκεμβρίου 2019 όταν έγιναν τα επίσημα εγκαίνια της «Μονάδας Παραγωγής Μηχανημάτων Ανταποδοτικής Ανακύκλωσης στην Ελλάδα» στο δελτίο Τύπου της εταιρείας αναφερόταν ότι «αποτελεί την 1η Μονάδα Παραγωγής εκτός των συνόρων των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής, η οποία δημιουργήθηκε από το joint venture της αμερικανικής εταιρείας «Envipco» και της ελληνικής εταιρείας «Texan Περιβαλλοντική Διαχείριση».
Δύο χρόνια αργότερα, όπως διαπίστωσε ο έλεγχος της Επιτροπής Δημοσιονομικού Ελέγχου (ΕΔΕΛ,) οι «Texan» και «Envipco» θα καταθέσουν σε διαγωνισμό, υποτίθεται, ανταγωνιστικές προσφορές και έτσι θα δικαιολογηθεί το κόστος των 300.000 ευρώ για κάθε ένα «Σπιτάκι» που θα αγοράζεται με ευρωπαϊκή χρηματοδότηση. Και αυτό την ώρα που από έρευνα της ΕΔΕΛ διαπιστώθηκε ότι υπήρχε άλλη εταιρεία που προμήθευε αντίστοιχη εγκατάσταση με 97.000 ευρώ.
«Δεν επιβεβαιώνεται ότι η αναθέτουσα αρχή ΕΔΣΝΑ ερεύνησε κατ’ ουσίαν το εύλογο του προϋπολογισμού των πολυκέντρων ανακύκλωσης, δεδομένου ότι η έρευνα αγοράς που διενήργησε και επικαλέστηκε δεν αφορούσε σε τουλάχιστον δύο ανεξάρτητους οικονομικούς φορείς, αλλά σε δύο οικονομικούς φορείς κοινού συμφέροντος με σχέση αποκλειστικότητας, που στη συνέχεια βέβαια υπέβαλαν στον υπόψη διαγωνισμό τη μοναδική προσφορά και ανέλαβαν την εκτέλεση της σύμβασης η μεν ‘‘Texan’’ ως ανάδοχος, η δε ‘‘Envipco’’ ως κατασκευάστρια και τούτο σε συνδυασμό ότι άλλη εταιρεία που εμπορεύεται παρόμοιο εξοπλισμό κατά δήλωσή της προσφέρει παρεμφερές προϊόν σε τιμή έως 97.000 ευρώ έναντι 300.000€ που λήφθηκε υπόψη για την τεκμηρίωση του προϋπολογισμού στον υπόψη διαγωνισμό της Αττικής», αναφερόταν στο αρχικό πόρισμα της ΕΔΕΛ.
Βαριά πρόστιμα
Οι έρευνες της ΕΔΕΛ είχαν ως αποτέλεσμα να επιβληθούν τρία πρόστιμα με την αιτιολογία «επιβολή ανάκτησης αχρεωστήτως ή παρανόμως καταβληθέντος ποσού». Το συνολικό ύψος ήταν 39.662.480 ευρώ. Τα 18.136.860 αφορούν τον ΕΔΣΝΑ, 10.935.400 τον ΕΣΔΑ Κρήτης και 10.590.220 για τον ΦΟΔΣΑ Πελοποννήσου.
Σοβαρή εμπλοκή με την Κομισιόν το 2023
Σε σχετικό άρθρο τον Οκτώβριο του 2024 το “Χαϊδάρι Σήμερα” είχε κάνει εκτεταμένη αναφορά σε επενδύσεις εκατοντάδων εκατομμυρίων σε διάφορα συστήματα ανακύκλωσης, αλλά με πενιχρά αποτελέσματα (βλέπε Γεμίσαμε high tech κάδους και σπιτάκια ανακύκλωσης – Το χρήμα σε εξοπλισμό άφθονο, οι επιδόσεις αστείες). Όπως γράψαμε τότε, τον Απρίλιο του 2023 παρουσιάστηκε σοβαρή εμπλοκή με την Κομισιόν σχετικά με τα “σπιτάκια ανακύκλωσης” , διότι η επίτροπος για τη Συνοχή και τις Μεταρρυθμίσεις, Ελίζα Φερέιρα, ζήτησε «πρόσθετες πληροφορίες όσον αφορά διάφορα ζητήματα που σχετίζονται με τη στρατηγική σημασία, τη σχέση κόστους – οφέλους και τη διαδικασία σύναψης συμβάσεων». Σημειωτέον ότι κάθε οικίσκος κόστισε 372.000 ευρώ ή περίπου 12.00 ευρώ/τμ. (όσο ένα πολυτελές σπίτι σε ακριβή περιοχή), ενώ αντίστοιχος εξοπλισμός ανακύκλωσης στην Ευρώπη κοστολογούνταν μεταξύ 30.000 και 70.000 ευρώ, δηλαδή πέντε με δέκα φόρες λιγότερο.
Βασική ένσταση της Κομισιόν επίσης ήταν ότι, βάσει κοινοτικής οδηγίας, η ανακύκλωση συσκευασιών είναι ευθύνη του παραγωγού τους (βλέπε πιο πάνω για τον μπλε κάδο). Δεν μπορεί λοιπόν ευρωπαϊκό χρήμα να πηγαίνει στην Ελλάδα και να δίνεται για εξοπλισμό συλλογής, αφού αυτό αφορά τις εταιρείες, που επιβαρύνουν αναλόγως τα προϊόντα τους -δηλαδή τον καταναλωτή- για το σκοπό της ανακύκλωσης συσκευασιών.
