Του Μάκη Κουτρούκη *

Θα το πω λίγο περισσότερο… εκλαϊκευμένα επιστημονικά και ας με συγχωρέσουν οι μαθηματικοί και στατιστικολόγοι, ένας απλός μηχανικός είμαι.

Λοιπόν: Η κατανομή των βαθμών σε μεγάλους πληθυσμούς, ακολουθεί το κωδωνοειδές σχήμα της κανονικής κατανομής Gauss… και αυτό συμβαίνει πάντα και παντού! Τι σημαίνει αυτό; Σημαίνει πως οι βαθμοί (αλλά και οι θερμοκρασίες, το ύψος των παιδιών, οι τιμές στην αγορά, το ύψος της βροχής, η κίνηση των αυτοκινήτων, οι ταχύτητες του αέρα κλπ) κινούνται γύρω από μια μέση τιμή και προφανώς έχουμε “άριστους” ή λιγότερο άριστους και “μπουμπούνες” ή αδιάβαστους που “αποκλίνουν” από τη μέση τιμή/βαθμό, παίρνοντας βαθμούς προς τις ακρότατες τιμές.

Όμως ο μεγαλύτερος πληθυσμός, οι περισσότεροι/ες δηλαδή, παίρνουν ενδιάμεσες τιμές/βαθμολογία, πυκνώνοντας προς τη μέση τιμή είτε μέση θερμοκρασία, είτε το μέσο ύψος, τη μέση τιμή αγοράς (δείτε ένα συνηθισμένο προϊόν στο skroutz που το έχουν πολλά καταστήματα και θα δείτε αφενός την φθηνότερη που σας ενδιαφέρει, θα γελάσετε με την ακριβότερη, αλλά η μεγάλη μάζα των καταστημάτων υποπτεύεστε βάσιμα πως θα κινούνται σε μια ενδιάμεση. Έτσι μπορείτε να δείτε και ποιές αγορές είναι ελεγχόμενες αλλά αυτό είναι μια άλλη συζήτηση).

Στις εξετάσεις όμως που μας ενδιαφέρουν πώς μας επηρεάζει η στατιστική; Από την εμπειρία μας γνωρίζουμε πως μια χρονιά θα μπουν εύκολα θέματα και η μέση τιμή θα πάει π.χ. στο 12 με άριστα το 20 (είναι ακόμα το 20 το άριστα;) μια δύσκολη χρονιά η μέση τιμή θα πάει στο 7 κλπ (οι ίδιες οι εξετάσεις και τα θέματά τους ακολουθούν τον κανόνα αυτό και μπαίνουν σπανιότερα πολύ δύσκολα ή πολύ εύκολα θέματα!!)…

Να είστε όμως σίγουροι/ες πως υπάρχουν θέματα εξετάσεων και μπορώ να τα σκεφτώ,  που η μέση τιμή μπορεί να είναι το… 3 και ο υπεραριστούχος να έχει πιάσει το 8 και να μην μπορεί να περάσει τη “βάση”. Πάλι θα έχω κανονική κατανομή, θα φαίνεται στριμωγμένη αλλά θα είναι η ίδια ακριβώς. Η επιστήμη αυτό λέει όπως και η εμπειρία… Το πρόβλημά μας είναι πως πρέπει να πάρω έναν συγκεκριμένο αριθμό από τον πληθυσμό… τους σχετικά “άριστους” κάθε φορά, τους “εισακτέους” που έχω πει!

Και αν στην περίπτωση των εύκολων θεμάτων (με Μ.Ο. 12) θα συμπληρώσω τον αριθμό σταματώντας στο… 15 (και θα λένε τα παιδιά έγραψα μεν αλλά ανέβηκαν οι βάσεις), στην περίπτωση των δύσκολων θεμάτων θα σταματήσω στο.. 9 (και στα υπερδύσκολα στο 4). Πώς όμως σχετίζονται οι μαθητές/τριες του 15 στην μία περίπτωση, του 9 και του 4; Είναι οι ίδιοι ακριβώς! Απλά στη μια περίπτωση έγραψαν το κανονικό, στην άλλη στεναχωρέθηκαν γιατί ήταν δύσκολα τα θέματα και στην τρίτη έφαγαν φάπα κανονική. Οι ίδιοι άνθρωποι ακριβώς τη μία είναι “καλοί”, την άλλη “μέτριοι” και την τρίτη “ακαδημαϊκά ανίκανοι” και κουμπούρες, όπως μας λένε οι εφημερίδες και τα κανάλια. Η Ελλάδα ανάλογα με το τι θέματα “πέφτουν” παράγει “καλούς”, “μέτριους” και “άχρηστους”.

Η όλη συζήτηση επομένως είναι ανόητη…

Η κυβέρνηση αποφάσισε να μην έχει τόσους εισακτέους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, δεν θέλει να σπουδάσουν περισσότερα παιδιά σε αντίθεση με όλο τον υπόλοιπο πολιτισμένο κόσμο και κόβει θέσεις τροφοδοτώντας είτε τις ιδιωτικές σχολές είτε την εξαγωγή σε πανεπιστήμια του εξωτερικού ή απλά δεν ενδιαφέρεται και αυξάνει τους πρόθυμους για κατώτατους και υποκατώτατους μισθούς.

Για μένα το ίδιο έξυπνα παιδιά, θα γράψουν διαφορετικά αν οι γονείς τους ενδιαφέρονται ή όχι, είναι πλούσιοι ή φτωχοί, μορφωμένοι ή όχι, σε μεγάλα αστικά κέντρα ή σε χωριά και μοναχοπαίδια ή πολυμελείς οικογένειες. Όλοι οι παραπάνω παράγοντες επηρεάζουν την βαθμολογία.

Το θέμα είναι αν θέλουμε να μορφωθούν τα παιδιά ή δεν μας ενδιαφέρει και τα λέμε άχρηστα για να απαλλαγούμε από το πρόβλημα.

* Σπούδασε στο University of Patras Department of Civil Engineering